Varlık Fonu Nedir?



Varlık Fonu aralarında Ziraat Bankası’nın, PTT’nin, BIST’nin, BOTAŞ’ın, Halkbank’ın ve THY’nin de bulunduğu kamu kuruluşlarının buraya devredilmesinden sonra büyük bir soru işareti hâline geldi. Bu yazımızda Varlık Fonu’nu ele aldık ve hakkında ayrıntılı bilgiler verdik.

Özelleştirme Yüksek Kurulu, dev kamu kuruluşları hakkında önemli bir karara imza attı. Ziraat Bankası’nı, PTT’yi, BOTAŞ’ı, Halkbank’ı, BIST ve THY’yi özelleştirme kapsam ve programından çıkardı. Söz konusu kamu kuruluşları hakkında ilgili kararı özelleştirme idaresi başkanı verdi. THY ve Halkbank içinde yabancıların hisselerinin de bulunduğu kamu kuruluşları olarak biliniyor. Bu kamu kuruluşları Varlık Fonu’na devredildi. Bu kararın ne anlama geldiğinin anlaşılması için Varlık Fonu hakkında bilgi edinmek gerekiyor. Yazımızın devamına göz atarak Varlık Fonu hakkında ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

Kamu kuruluşlarının Varlık Fonu’na devredilmesi aslına bakarsanız yeni bir haber değil. Çünkü Varlık Fonu aslında 2016 yılının Ağustos ayında oluşturuldu. Şimdi ise bu fonun yönetmelikleri hazırlanmakta. Bu konunun şu anda öne çıkmasının nedeni çok sayıda dev kamu kuruluşunun bu fona aktarılmasıdır. Varlık Fonu’nun kurulma amacı ve ne işe yaradığı hakkında işte bu yüzden çok sayıda soru sorulmaya başlandı. Öncelikle dünyanın birçok yerinde Varlık Fonu’nun ya da Ulusal Varlık Fonu’nun olduğunu bilmek gerekiyor. Özellikle petrol ve doğalgaz gelirleri olan ülkelerde bu Varlık Fonları gelir fazlasının aktarılması amacıyla kuruluyor. Bütçenin dışında olan gelirlerin fazlası bu fona aktarılıyor. Yani Varlık Fonu olan ülkeler bütçe fazlası olan ve bütçe açığı olmayan ülkelerdir. Bu ülkelere örnek olarak Norveç’i verebiliriz. Norveç’in çok büyük bir Varlık Fonu vardır. Ülkenin elde ettiği gelir bütçenin dışında ise ve bu gelirler fazlaysa bu durumda söz konusu gelir Varlık Fonu’na aktarılır ve gelecek nesillere aktarılır. Bu bilgiden hareketle henüz gerçekleştirilen kamu kuruluşlarının devrine baktığımızda bütçemizin açık vermemesi gerektiğini kolayca görebiliriz. Yani bu kuruluşların gelir fazlası olması gerekir. Ancak fazla gelirin olmasını bir yana koyalım; Türkiye’nin bütçesi her yıl açık vermekte. Yani gelir fazlamızın olmadığını görmek mümkün. Dolayısıyla söz konusu devir işlemlerinin sonucu olarak bütçede sıkıntı ortaya çıkabilir. Daha önceki yıllarda da Türkiye’de bütçe dışı fonlar kurulmuştu. Bütçeye gitmesi gereken gelirler buraya konmuştu. Ancak daha sonra bütçe açığının büyüdüğü ve içinden çıkılmaz bir hâle geldiği görülmüştü. Üstelik bu bütçe açığının kapatılması için yıllarca uğraşılmıştı. Dolayısıyla bu kararın  riskli bir karar olduğu ortada.

Varlık Fonu’na devredilen kamu kuruluşlarının gelirlerinin nereye harcanacağı henüz belli değil. Bu nedenle uygulamanın gidişatı büyük önem arz ediyor. Yani bu fonun çok iyi yönetilmesi gerekiyor. Zira bu fon denetimin dışında yer alıyor. Türkiye Varlık Fonu’nunun ve bu fona bağlı alt fonlarının kurulma ve yönetim işlemleri ile Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketi ilgileniyor.

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir